Lubelskie Samorządowe Centrum Doskonalenia Nauczycieli

EduTrend Tygodnia. Zainspirowani Lubelszczyzną

Data publikacji: 21.01.2026
Autor:  Iwona Kryczka

EduTrend Tygodnia nr 9: Dzień Babci i Dziadka, czyli czego możemy dowiedzieć się o dziedzictwie naszej rodziny i regionu

EduTrend Tygodnia. Zainspirowani Lubelszczyzną (nr 9)

Dzień Babci i Dziadka to ważne wydarzenie rodzinne. Najpierw obchodzimy je jako dzieci, zapraszając dziadków na uroczystości do przedszkola, szkoły. Potem – przeżywamy mocniej jako dziadkowie. Dlaczego tak ważne są dobre relacje międzypokoleniowe? Czego możemy dowiedzieć się od naszych dziadków? Które elementy kultury i tradycji naszego regionu zostały docenione i wpisane na listę światowego dziedzictwa, a które z nich stanowią o dziedzictwie naszych rodzin?

Scenariusz lekcji (geografii, godziny wychowawczej, języka polskiego, historii czy plastyki) w wersji lubelskiej zaprasza uczniów do odkrywania historii regionu i historii naszych rodzin dzięki relacji z dziadkami. Uczniowie uczą się o dziedzictwie lokalnym, regionalnym i rodzinnym oraz o wpływie historii na losy swoich rodzin. Ta świadomość buduje kręgosłup moralny dzieci, a także tworzy ich tożsamość.

Zajęcia łączą edukację historyczną, geograficzną, regionalną i kulturową, rozwijając szacunek dla pokoleń, dziadków i rodziców, szacunek dla wartości, poczucie więzi z „małą ojczyzną” poprzez historię i tradycje naszych rodzin.

 

 

Dlaczego warto?

Realizacja scenariusza w wersji regionalnej:

  • rozwija lokalny patriotyzm i tożsamość kulturową uczniów poprzez odkrywanie historii swojej rodziny w przestrzeni Lubelszczyzny;
  • uczy, że dziedzictwo naszej rodziny, regionu jest cząstką dziedzictwa polskiegoi europejskiego;
  • pokazuje, dlaczego tak ważna jest tożsamość kształtowana przez losy naszej rodziny;
  • wzmacnia empatię, uważność i umiejętność opowiadania historii naszych rodzin (historia mówiona), potrzebę gromadzenia i przechowywania pamiątek rodzinnych.

Elementy lokalnej tożsamości i tradycji

Lekcja wprowadza do tematu kultury regionalnej (element kultury narodowej i europejskiej), której jesteśmy częścią poprzez historie rodzinne i dokonania naszych przodków:

  • poznanie elementów kultury materialnej i niematerialnej naszego regionu;
  • poznanie historii rodziny – historia mówiona przekazywana przez starsze pokolenia dziadków, pradziadków, rodziców;
  • przygotowanie drzewa genealogicznego rodziny; poznanie pamiątek rodzinnych;
  • nawiązanie do tradycji rodzinnych.

Współpraca z lokalną społecznością

  • zaproszenie pracownika Archiwum Lubelskiego;
  • udział w lekcji rodziców i dziadków jako „żywych nośników tradycji” – opowieści o dawnych świętach w regionie, o tradycjach rodzinnych;
  • wizyta w kościele lub na cmentarzu - można poszukiwać tam danych o bliskich;
  • wykorzystanie gotowych opracowań online na temat zmarłych w poszczególnych parafiach (wykaz podany poniżej).

Lokalny akcent medialny – promocja wydarzenia

Uczniowie mogą przygotować:

  • prezentację zdjęć pt. „Moja rodzina” lub „Drzewo genealogiczne mojej rodziny;
  • krótkie filmiki na temat historii rodziny lub tradycji świątecznych w rodzinie;
  • e-publikację lub poster: Historia mojej rodziny;
  • uroczystość z okazji Dnia Babci i Dziadka w szkole, podczas której zaprezentują swoje prace.

Proponowane hasztagi: #LubelskieKorzenie #PokoleniaZLubelszczyzny #DomDziadków

 

Struktura zajęć

1. Faza przygotowawcza:

Odwrócona lekcja – uczniowie w domu zapoznają się z materiałem z ZPE. Przygotowują informacje na temat dziedzictwa kulturowego. Rozmawiają z dziadkami i rodzicami na temat historii i tradycji swojej rodziny (dobrym momentem będzie Dzień Babci i Dziadka). Rozmowa wprowadzająca – polskie obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO, w tym obiekt z naszego regionu - miasto Zamość, obiekt z listy Pamięć Świata, obiekty z krajowej listy niematerialnego dziedzictwa kulturowego, pomniki historii z naszego województwa, Znak Dziedzictwa Europejskiego – Lublin. Nauczyciel przedstawia przykłady elementów, które stanowią niematerialne dziedzictwo kulturowe.

2. Faza realizacyjna:

  • Praca w grupach: dziedzictwo kulturowe regionu – poszukiwanie obiektów do listy dziedzictwa Lubelszczyzny.
  • Praca indywidualna - projektowanie drzewa genealogicznego swojej rodziny, zapisywanie informacji o historii rodziny na posterze (informacje na ten temat przygotowują w domu).

3. Faza podsumowująca:

Uczniowie prezentują swoje prace - obiekty dziedzictwa Lubelszczyzny (zapisujemy je na tablicy), dziedzictwo mojej rodziny (poster- drzewo genealogiczne, ważne wydarzenia, pamiątki rodzinne). Dyskutują o tym, co jest dla nich szczególnie ważne w historii, kulturze i tradycji regionu na tle polskiej i europejskiej kultury. Dyskutują na temat globalizacji- rozstrzygają, czy może być zagrożeniem dla kultury i tożsamości (pytanie z ZPE).

 

 Polskie obiekty na liście UNESCO - zpe.gov.pl

 

Lekcja pokazuje, że jesteśmy spadkobiercami dziedzictwa naszej rodziny, regionu. Ma duży wymiar wychowawczy – uczy, że kontakt międzypokoleniowy to nie tylko tworzenie dobrych relacji, ale również szacunek dla historii rodziny, budowanie tożsamości. Historie rodzinne zasługują na naszą uwagę, dlatego warto je poznawać. W końcu wszyscy jesteśmy częścią większej historii i kultury regionu, kraju, Europy.

Aktualności - Baza indeksów Lubelszczyzny
2017ryki-ggi-indeksacja.pdf
INDEKSY.PROJEKTPODLASIE.PL - Mapa zasięgu projektu

Serdecznie zapraszam
 Iwona Kryczka
 Nauczyciel doradca ds. geografii w LSCDN

Opcje strony

do góry