EduTrend Tygodnia nr 5: „Gdy Stare Miasto kolęduje…” – dźwięki kolęd spod Lubelskiego Zamku
EduTrend Tygodnia. Zainspirowani Lubelszczyzną (nr 5)
Boże Narodzenie na Lubelszczyźnie ma wyjątkowy, niepowtarzalny charakter. Rozświetlone Stare Miasto, szopka bożonarodzeniowa na Placu po Farze, koncerty kolęd w zabytkowych świątyniach oraz tradycja wspólnego śpiewania sprawiają, że muzyka staje się tu żywym językiem bliskości.
Scenariusz lekcji z muzyki „Wokół kolęd i pastorałek” przenosi uczniów w świat świątecznych dźwięków osadzonych w lokalnej tradycji. To lekcja, która łączy muzykę, historię regionu, pamięć kulturową i współczesne formy twórczej ekspresji.
Uczniowie odkrywają, że kolędy i pastorałki to nie tylko muzyka – to opowieść o wspólnocie, tożsamości i wartościach pielęgnowanych przez pokolenia mieszkańców Lubelszczyzny.
Dlaczego warto?
Lekcja:
- wzmacnia poczucie przynależności do regionu i dumę z lokalnych tradycji;
- kształci kompetencje społeczne poprzez wspólne muzykowanie;
- łączy edukację muzyczną, regionalną i obywatelską w atrakcyjnej formie.
Elementy lokalnej tożsamości i tradycji
W trakcie zajęć można włączyć:
- tradycję kolędowania na Lubelszczyźnie – dawne marszruty kolędników w mniejszych miejscowościach regionu;
- nawiązanie do szopki bożonarodzeniowej na Placu po Farze w Lublinie jako symbolu wspólnotowego przeżywania świąt;
- fotografie i nagrania świątecznego Starego Miasta w Lublinie;
- fragmenty koncertów kolęd organizowanych w:
- Archikatedrze Lubelskiej,
- Kościele oo. Dominikanów,
- Centrum Spotkania Kultur.
Można także wykorzystać świąteczne utwory artystów związanych z Lubelszczyzną:
- Bajm, Budka Suflera, Urszula, Lubelska Federacja Bardów, Izabela Trojanowska.
Inspiracją mogą być również mniej znane pastorałki regionalne Lubelszczyzny.
Współpraca z lokalną społecznością
- zaproszenie lokalnego muzyka, organisty lub dyrygenta chóru parafialnego;
- nagranie wspólnej kolędy jako prezentu dla lokalnej społeczności (np. DPS, hospicjum).
Lokalny akcent medialny – promocja wydarzenia
- przygotowanie mini reportażu świątecznego: zdjęcia, wideo, wywiady;
- publikacja materiałów w szkolnych mediach społecznościowych;
- gazetka online: „Lubelskie kolędowanie”.
Proponowane hasztagi: #KolędyLubelszczyzny #StareMiastoKolęduje #LubelscyKolędnicy
#LubelskiKoziołekKolęduje #DoSzopyNadBystrzycą #CichaNocNaStarymMieście
Struktura zajęć
1. Faza przygotowawcza:
- rozmowa z uczniami o tym, jak wyglądają święta w ich domach i regionie;
- prezentacja zdjęć: Placu po Farze z bożonarodzeniową szopką oraz świątecznego wystroju Starego Miasta.
2. Faza realizacyjna:
Uczniowie:
- słuchają wybranych kolęd i pastorałek, w tym:
- tradycyjnych,
- regionalnych interpretacji z Lubelszczyzny;
- pracują w grupach nad zadaniami:
- „Moja lubelska pastorałka” – tworzą nowe zwrotki do znanej melodii,
- „Mapa kolędowego Lublina” – projekt plakatu przedstawiającego miejsca świątecznych koncertów;
- tworzą cyfrowe kartki świąteczne w Canvie inspirowane zabytkami i iluminacjami Lublina.
3. Faza podsumowująca:
- prezentacja prac uczniów;
- wspólne wykonanie kolędy jako symbolu wspólnoty klasy;
- stworzenie klasowej „Mapy kolędowania” – gdzie uczniowie wpisują, komu chcieliby przekazać świąteczną radość i złożyć życzenia.
Link do oryginalnego scenariusza na Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej
Ta lekcja pokazuje, że kolęda na Lubelszczyźnie to coś więcej niż tradycja – to żywa opowieść o wspólnocie, historii i tożsamości regionu. Dzięki połączeniu muzyki, obrazu i lokalnych historii uczniowie uczą się patrzeć na swoje miejsce na mapie Polski jako przestrzeń wartości, pamięci i dobra. Kolędy wybrzmiewające na Starym Mieście w Lublinie stają się symbolem ciepła, nadziei i więzi, które łączą pokolenia.
Serdecznie zapraszam
Zbigniew Wiertel
Konsultant ds. muzyki i TIK w edukacji w LSCDN